Ochrona siedlisk lęgowych ptaków

Od roku 2015 rolnicy mogą korzystać z wielu działań, jakie planowane są w ramach nowego Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Między innymi z Działania „Program rolno środowiskowy” który uległ niewielkim zmianom i modyfikacji. Warto się tą możliwością zainteresować.

W nowym PROW, „Program rolno środowiskowy” został podzielony na dwa odrębne działania:
      - Program rolno-środowiskowo-klimatyczny,
      - Rolnictwo ekologiczne.
   W działaniu „Program rolno-środowiskowo-klimatyczny” proponowane pakiety odnoszące się ochrony siedlisk lęgowych to:
   1. Cenne siedliska i zagrożone gatunki ptaków na obszarach Natura 2000,
   2. Cenne siedliska poza obszarami Natura 2000.
   Celem realizacji tych pakietów jest poprawa warunków bytowania zagrożonych gatunków ptaków, których siedliska lęgowe są związane z trwałymi użytkami zielonymi.

                                                           Od czego zacząć?

Przed przystąpieniem do realizacji pakietu ekspert przyrodniczy musi wykonać dokumentację przyrodniczą, w której określone zostaną cenne siedliska przyrodnicze lub zagrożone gatunki ptaków oraz uszczegółowione wymogi użytkowania rolniczego.
Ekspert, przystępując do inwentaryzacji przyrodniczej, ma obowiązek sprawdzić czy działki znajdują się na obszarze chronionym. Płatność rolno-środowiskowo-klimatyczna przysługuje tylko do TUZ-ów lub obszarów chronionych znajdujących się na obszarach OSO (Obszarach Szczególnej Ochrony ptaków). Jeżeli działka jest położona na obszarze chronionym, na którym został ustanowiony PZO (Plan Zadań Ochronnych), ekspert musi to uwzględnić przy formułowaniu wymogów użytkowania łąk.    
Przy obszarach Natura 2000, warunek ten dotyczy działań zawartych w ustanowionym dla tego obszaru planie zadań ochronnych lub planie ochrony.

                                                           Kwalifikacja działek

Na początku inwentaryzacji przyrodniczej ważny jest podział TUZ-ów, lub obszarów przyrodniczych, na powierzchnie jednolite. Powierzchnie te są określane mianem „działki RSO” (działka ornitologiczna). Do niezbędnego wyposażenia eksperta ornitologa należą: lornetka, odbiornik GPS, karty liczeń punktowych, stoper i aparat fotograficzny. Lustracje łąk - w zależności od gatunku ptaka - odbywają się od 10 kwietnia do 30 czerwca. Aby zakwalifikować działkę do płatności, należy stwierdzić jeden z 8 gatunków kwalifikujących tj: derkacza, czajkę, kszyka, rycyka, kulika wielkiego, krwawodzioba, dubelta, wodniczkę. Obecność czajki w dwóch punktach kontrolnych umożliwia objęcie płatnością powierzchni 20 ha. Stwierdzenie kulika wielkiego w 2 punktach kontrolnych kwalifikuje do płatności powyżej 40 ha.

                                                      Warto skorzystać z dopłat

Stwierdzenie różnych gatunków w ramach obserwacji dodatkowej nie sumuje się. Kontrole są prowadzone wyłącznie w czasie od godziny przed wschodem słońca do 10.00 rano. Rolnik ma obowiązek na łąkach w „pakietach ptasich” usunąć ściętą ruń w ciągu 2 tygodni, w każdym z pakietów.   
Bardzo ważnym obowiązkiem przy pakietach przyrodniczych jest pozostawienie powierzchni nieskoszonej, wyznaczonej przez eksperta.
W powiecie białobrzeskim na obszarach Natura 2000 dużo rolników skorzystało z dopłat do pakietów ptasich, uwzględniając głównie takie gatunki ptaków, jak: derkacz, czajka, rycyk, krwawodziób. Zachęcam do korzystania z dopłat do „pakietów ptasich”, gdyż są to dodatkowe pieniądze dla rolnika, który ma TUZ-y na obszarach Natura 2000.

Iwona Aderek
Oddział Radom

Przygotował A.D.