22 571 61 00
strefa doradcy
Wykorzystanie słomy na cele energetyczne
Szacuje się, że w Polsce rolnictwo wytwarza ok. 30 mln ton słomy rocznie, z czego około 19 mln ton wykorzystanych jest na cele rolnicze: słoma rozdrobniona na sieczkę służy jako dodatek do pasz, zaorywana zwiększa ilość próchnicy w glebie oraz wykorzystywana jest jako ściółka. Pozostała część nie ma jakiegokolwiek zastosowania.
Wartość opałowa słomy zależy od jej wilgotności, rodzaju zboża i sposobu jego nawożenia oraz warunków zbioru (słoma żółta i szara). Zbyt duża wilgotność obniża wartość energetyczną oraz powoduje wzrost emisji zanieczyszczeń. Optymalna powinna wynosić około 15%, a maksymalna 18-22%.
Pod względem energetycznym np.1 kg węgla (średniej jakości) stanowi równowartość 1,5 kg słomy. Słoma do celów grzewczych jest zbierana i prasowana w bele lub baloty oraz w postaci ściętej sieczki. Ostatnio coraz częściej wykorzystuje się ją do tych celów w postaci przetworzonej, czyli brykietów (najlepsza jest do tego słoma szara).
Wyróżniamy trzy systemy spalania słomy:
- Okresowo - cykliczne spalanie ładunków słomy w tzw. kotłach wsadowych (kotły o małej mocy).
- Spalanie słomy ciętej na odcinki o dł. 5-10 cm w kotłach o działaniu ciągłym (kotły o dużej mocy: od 1 do kilkunastu MW).
- Spalanie słomy w tzw. systemie cygarowym, w kotłach o działaniu ciągłym i dużej mocy (od kilku do kilkunastu MW).
Stosowanie słomy jako paliwa ma swoje wady i zalety.
Zalety :
- zerowy bilans CO2, bo przy spalaniu słomy nie wytwarza się więcej CO2 aniżeli pobiera go zboże z atmosfery w trakcie swojego wzrostu;
- mniejsza emisja tlenków siarki i azotu;
- niska zawartość popiołu, który zawiera duże ilości tlenków wapnia, potasu i fosforu i może być z powodzeniem wykorzystany jako nawóz mineralny;
- możliwość długiego przechowywania w suchych pomieszczeniach;
- wytworzenie energii tanim kosztem.
Wady:
- mała gęstość i wysoka zawartość części lotnych (oznacza to kłopotliwy transport i pewne problemy w procesie jej spalania);
- niska temperatura topnienia popiołu - powodująca znaczne zanieczyszczenie pieca;
- zawartość CL i K - zwiększająca korozję metalowych elementów pieca;
- zawartość w słomie pozostałości środków ochrony roślin - wydzielają się związki rakotwórcze (dioksyny i furany);
- znaczna przestrzeń magazynowa umożliwiająca utrzymanie wilgotności słomy na poziome 10-20%.
Słoma w dużym stopniu jest paliwem ekologicznym, tanim i dobrze służy środowisku naturalnemu, toteż z roku na rok rośnie zapotrzebowanie na jej produkcję. Na rynku pojawia się coraz więcej firm oferujących różnego rodzaju kotły, które są coraz bardziej udoskonalane, przez co zwiększają swoją sprawność i ułatwiają obsługę.
Beata Samsel
MODR w Warszawie
Oddział w Ostrołęce
