Przetwórstwo mleka owczego - warsztaty

W połowie lipca br. Mazowiecki Ośrodek Doradztwa Rolniczego Oddział Poświętne  w Płońsku zrealizował czwarty, a zarazem ostatni etap operacji pn. „Rozwój krótkich łańcuchów dostaw jako narzędzie dywersyfikacji dochodów rolników”.

W warsztatach edukacyjno-praktycznych poświęconych przetwórstwu mleka owczego uczestniczyły dwie dwudziestoosobowe grupy  rolników, mieszkańców obszarów wiejskich, doradców rolniczych oraz przedstawicieli sektora przetwórstwa żywności z województwa mazowieckiego.

Głównym celem operacji było wspieranie innowacyjności w rolnictwie oraz rozwijanie przedsiębiorczości na obszarach wiejskich poprzez promowanie lokalnego przetwórstwa produktów pochodzących z własnych gospodarstw. Ważnym elementem przedsięwzięcia było również propagowanie idei krótkich łańcuchów dostaw, które umożliwiają rolnikom zwiększenie wartości oferowanych produktów dzięki sprzedaży bezpośredniej, a także dzięki ograniczeniu liczby pośredników pomiędzy producentem a konsumentem.

Warsztaty wpisują się również w założenia Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027. Uczestnicy zapoznali się z dostępnymi formami wsparcia dla podmiotów prowadzących działalność w zakresie przetwórstwa rolno-spożywczego, a także z możliwościami korzystania z instrumentów finansowych i usług doradczych wspierających rozwój lokalnego przetwórstwa oraz przedsiębiorczości na obszarach wiejskich.

Warsztaty odbyły się w Śródborskiej Manufakturze Serów, wyjątkowym gospodarstwie specjalizującym się w produkcji rzemieślniczych serów z mleka owczego. Zajęcia poprowadziła Magdalena Lewandowska – zootechnik, serowarka i właścicielka manufaktury, która od lat z powodzeniem rozwija swoje gospodarstwo, samodzielnie przetwarzając mleko pochodzące z własnej hodowli owiec. Oprócz prowadzenia sklepiku stacjonarnego swoje wyroby oferuje również za pośrednictwem sprzedaży internetowej, z powodzeniem docierając do klientów z całej Polski. Swoją wiedzą i doświadczeniem dzieli się także podczas licznych warsztatów serowarskich organizowanych dla dzieci i dorosłych.

Warto podkreślić, że działalność Magdaleny Lewandowskiej została po raz kolejny doceniona przez środowisko serowarskie. W lipcu br. podczas X Mazowieckiego Konkursu Serów Zagrodowych zdobyła I miejsce za Owczy camembert w popiele, co stanowi potwierdzenie najwyższej jakości i kunsztu wytwarzanych przez nią serów. To prestiżowe wyróżnienie doskonale podkreśla wysoki poziom merytoryczny i praktyczny warsztatów prowadzonych przez laureatkę konkursu. Uczestnicy mieli również okazję zwiedzić jej sklepik, zobaczyć w jaki sposób pakuje i eksponuje własne produkty.

Podczas części teoretycznej uczestnicy poznali możliwości rozwoju lokalnego przetwórstwa produktów rolnych oraz sprzedaży w ramach krótkich łańcuchów dostaw. Prowadząca przedstawiła praktyczne aspekty prowadzenia własnej działalności, pokazując na przykładzie Śródborskiej Manufaktury Serów, że wysokiej jakości produkty wytwarzane w gospodarstwie mogą z powodzeniem trafiać zarówno do klientów odwiedzających gospodarstwo, jak i odbiorców zamawiających je przez internet.

Podczas zajęć praktycznych w serowarni uczestnicy własnoręcznie wykonali świeże sery podpuszczkowe oraz zapoznali się z technologią produkcji sera halloumi, goudy i jogurtu z mleka owczego. Warsztaty umożliwiły zdobycie praktycznych umiejętności związanych z przetwórstwem mleka oraz poznanie zasad prawidłowego prowadzenia poszczególnych etapów produkcji. Uczestnicy mieli również możliwość prześledzenia całego procesu powstawania sera – od odpowiedniego przygotowania mleka, przez koagulację, formowanie i solenie, aż po przechowywanie oraz dojrzewanie gotowego produktu.

Uczestnicy mieli również okazję odwiedzić sklepik Śródborskiej Manufaktury Serów, gdzie mogli zobaczyć, w jaki sposób prezentowane są wyroby pochodzące z gospodarstwa. Prowadząca zwróciła uwagę na znaczenie estetycznej ekspozycji produktów, odpowiedniego oznakowania oraz starannego pakowania serów. Uczestnicy zapoznali się również z organizacją przestrzeni sprzedażowej, w tym z wyposażeniem sklepu, m.in. ladą chłodniczą, która zapewnia właściwe warunki przechowywania i atrakcyjną prezentację oferowanych produktów. Był to cenny przykład pokazujący, jak skutecznie rozwijać sprzedaż lokalnych produktów i docierać do coraz szerszego grona odbiorców.

Uczestnicy aktywnie angażowali się w przebieg warsztatów, zadawali liczne pytania oraz dzielili się własnymi doświadczeniami związanymi z prowadzeniem gospodarstw rolnych i działalnością przetwórczą. Szczególnym zainteresowaniem cieszyły się zagadnienia dotyczące sprzedaży bezpośredniej oraz funkcjonowania krótkich łańcuchów dostaw, które pozwalają ograniczyć liczbę pośredników pomiędzy producentem a konsumentem, zwiększając tym samym opłacalność prowadzonej działalności. Prowadząca na bieżąco omawiała kolejne etapy produkcji sera, wyjaśniała stosowane technologie oraz udzielała uczestnikom indywidualnych wskazówek i praktycznych porad.

Dla wielu osób był to pierwszy kontakt z rzemieślniczym serowarstwem w praktyce, co przełożyło się na bardzo pozytywny odbiór szkolenia. Warsztaty stały się cennym źródłem wiedzy praktycznej oraz inspiracji dla uczestników, którzy mogli poznać możliwości wykorzystania zdobytych umiejętności we własnych gospodarstwach rolnych.

Wytwarzanie serów może być skutecznym sposobem na poszerzenie działalności gospodarstwa, zwiększenie jego konkurencyjności oraz poprawę osiąganych dochodów. 

Warsztaty z przetwórstwa mleka owczego odbyły się w ramach operacji własnej  pn. „Rozwój krótkich łańcuchów dostaw jako narzędzie dywersyfikacji dochodów rolników ” w ramach Krajowej Sieci Obszarów Wiejskich+ wpisanej do Planu Operacyjnego 2026. Przedsięwzięcie sfinansowano ze środków Unii Europejskiej w ramach Schematu II Pomocy Technicznej „Krajowa Sieć Obszarów Wiejskich+” Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej, realizowanej przez Mazowiecki Ośrodek Doradztwa Rolniczego z siedzibą w Warszawie. Instytucja Zarządzająca Planem Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Tekst:
Anna Nowicka
MODR Oddział Poświętne w Płońsku

Zdjęcia:
Magdalena Malatyńska
MODR Oddział Poświętne w Płońsku