Siedziba MODR w Warszawie:  ul. Czereśniowa 98, 02-456
Telefon: 22 571 61 00 | e-mail: sekretariat@modr.mazowsze.pl
więcej +

FAPA

A A A

Jacek Mroczkowski
Oddział Ostrołęka

Racjonalne żywienie jest podstawą hodowli bydła mlecznego. Jak wiadomo, polega ono na dostarczaniu zwierzętom odpowiedniej ilości niezbędnych składników pokarmowych pokrywających zapotrzebowanie bytowe, produkcyjne oraz związane z przyrostem ciała, a u krów cielnych związane z rozwojem płodu. Przy hodowli krów mlecznych, szczególnie tych o wysokim potencjale genetycznym i wysokiej wydajności mlecznej, prawidłowe żywienie jest jednym z najważniejszych czynników decydujących o sukcesie hodowlanym i ekonomicznym.

Ułatwieniem dla hodowcy może być podział stada na grupy technologiczne. Im stado podstawowe krów jest większe, tym łatwiej jest podzielić zwierzęta na grupy i dla każdej z nich przygotować pasze. Każda grupa jest żywiona inaczej. Przy większych stadach powinna być przygotowana oddzielna mieszanka TMR, a przy mniejszych odpowiedni dodatek paszy treściwej do bazowej mieszanki pasz objętościowych.
Krowy wysokocielne sto grupa w ostatnim okresie laktacji i okresie zasuszania (zaczyna się on najczęściej  około 60 dni przed spodziewanym wycieleniem). Zwierzęta w tej fazie obniżają produkcję mleka kosztem rozwoju i wzrostu płodu. Nieumiejętne żywienie krów w tym okresie może mieć wpływ na problemy zdrowotne zwierząt, wydajność produkcji mleka oraz przyrosty masy ciała cieląt. Żywienie ich paszami o dużej koncentracji składników pokarmowych, szczególnie energetycznych, może prowadzić do zatuczania, trudnych porodów i chorób metabolicznych w okresie laktacji. Czas zasuszania krów można podzielić na dwa okresy: zasuszanie właściwe – to czas od 8 tygodnia do końca 4 tygodnia przed porodem oraz fazę przejściową - od 3 tygodnia przed porodem.
                                               Żywienie w pierwszym okresie zasuszania

W fazie zasuszania właściwego dawka pokarmowa powinna się składać wyłącznie z pasz objętościowych. Muszą być one bardzo dobrej jakości, bo nawet niewielkie ilości pleśni negatywnie oddziałują na wewnątrzmaciczny rozwój płodu - mykotoksyny przenikają przez łożysko do płodu, co może prowadzić do poronień czy też rodzenia cieląt o niskiej żywotności. Pobranie suchej masy pasz w tym okresie nie przekracza 2% masy ciała krowy. Zalecane pasze w okresie zasuszania to np.: 15-20 kg sianokiszonki (40% s.m.), 7 kg kiszonki z kukurydzy (35% s.m.) i 4 kg słomy, siana. W dawkach pokarmowych pasze z roślin motylkowych nie mogą stanowić więcej niż 50%, z uwagi na dużą zawartość wapnia i potasu. Nadmiar kationów w diecie może wpłynąć na zaleganie poporodowe. Kiszonka z kukurydzy nie może stanowić więcej niż 50%, gdyż nadmiar energii w dawce pokarmowej może prowadzić do nadmiernego otłuszczania krów, problemów z wycieleniem i dalej - z chorobami metabolicznymi w okresie laktacji. W diecie krów zasuszanych wykorzystujemy pasze o wyższej zawartości włókna, a mniejszej zawartości energii, np.: kiszonkę z późno zebranych traw, siano czy też słomę zadawaną do woli. Muszą to być pasze dobre jakościowo.

                                                Żywienie w drugim okresie zasuszania

Około 3 tygodnie przed wycieleniem żywienie krów jest trudniejsze. Stopniowo wprowadzamy mieszankę treściwą od 0,5 kg do 3 kg przy wycieleniu oraz stopniowo zwiększamy udział kiszonki z kukurydzy. Bardzo ważne jest utrzymanie apetytu krowy, ponieważ rozwijający się płód i wody płodowe wypełniają jamę ciała, co utrudnia wypełnianie żwacza. Wskazane są więc pasze o dużej koncentracji energii. Ponieważ chcemy aby krowa pobrała dużo suchej masy, pasze powinny jej smakować. W połowie tego okresu dawkę pokarmową należy uzupełnić o paszę białkową (np.: śruta rzepakowa, poekstrakcyjna sojowa czy otręby pszenne). Należy pamiętać, że w tradycyjnych systemach żywienia najpierw zadajemy pasze objętościowe, a dopiero później treściwe i wysokobiałkowe.  Dawka pokarmowa w okresie zasuszania powinna zawierać odpowiednią ilość witamin i składników mineralnych. Najważniejsza są witamina A i karoten, a także selen i cynk, ponieważ zapobiegają zachorowaniom cieląt na biegunki i zapalenia płuc. Niedobór selenu i cynku u cielnych krów wpływa niekorzystnie na wewnątrzmaciczny rozwój płodu i jakość siary.

                                                                   Wpływ dodatków

W okresie przedporodowym zaleca się stosowanie szeregu dodatków chroniących krowę przed wieloma chorobami i zaburzeniami metabolicznymi np.: glikol propylenowy – profilaktyka ketozy, sole anionowe( MgSO4, NH4Cl, CaCl2, NH4SO4, CaSO4) – zapobieganie hipokalcemii, glukonian wapnia – interwencja w hipokalcemii, cholina chroniona przed rozkładem w żwaczu – zapobieganie stłuszczeniu wątroby i ketozie, niacyna – zapobieganie stłuszczeniu wątroby i ketozie, biotyna – zapobieganie zaburzeniom w tworzeniu rogu racic. Żywiąc krowy wysokocielne nie należy zapominać o ich zapotrzebowaniu na związki mineralne. W okresie zasuszania właściwego pobierając około 14 kg suchej masy w paszach objętościowych, pobierają one około 57g Ca, 29g P,14g Mg, 66g K, 13g Na, `17g Cl oraz 1,4mg Co, 156mg Cu, 3,9mg Se i 273mg Zn i to są wartości zbliżone do zapotrzebowania bytowego. Jednak wraz ze wzrostem płodu i zbliżającym się porodem wzrasta dalsze zapotrzebowanie na pierwiastki i chcąc nie dopuścić do hipokalcemii czy hipofosfatemii należy zadbać o odpowiednią zawartość wapnia i fosforu oraz innych makro i mikroskładników we krwi stosując różne dodatki regulujące bilans kationowo-anionowy w dawce pokarmowej. Należy pamiętać, że wprowadzając jakiekolwiek dodatki paszowe trzeba uwzględniać potrzeby zwierząt, skład dawki pokarmowej, zdrowotność i kondycję krów w okresie zasuszania, a także czynniki ekonomiczne. Każdy komponent paszy, który nie zwiększa jej jakości jest kosztem, a ten który ją poprawia to zysk.

                                                            Przygotowanie do wycielenia

Na około dwa tygodnie przed spodziewanym wycieleniem krowa powinna być umieszczona w miejscu gdzie nastąpi poród, aby w jej organizmie wytworzyły się przeciwciała odpornościowe typowe dla danego środowiska i zostały przekazane w siarze nowonarodzonemu cielęciu. Krowa zasuszona potrzebuje dużo światła, powietrza i ruchu. Są to czynniki niezbędne dla zdrowia i dobrostanu zwierzęcia, a dobry dobrostan to przyjemne i wygodne legowiska. Dobrym sygnałem zdrowotności stada jest stwierdzenie, że 80% krów ze stada bydła mlecznego leży na legowiskach i 80% z nich przeżuwa. Krowy stojące powinny w ponad 80% pobierać pasze ze stołu paszowego. O sukcesie hodowlanym i ekonomicznym hodowcy bydła mlecznego w dużym stopniu decyduje umiejętne żywienie (i to nie tylko w szczycie laktacji) oraz optymalne warunki utrzymania i prawidłowe żywienie w okresie zasuszania i przed wycieleniem.

OPR. A.D.

Wiesław Błaszkiewicz
Oddział Poświętne
Chlewnie w Polsce pustoszeją - pogłowie świń spadło poniżej 11 mln sztuk, czyli jest takie jakie było 50 lat temu. To aż dwukrotnie mniej niż w latach 1978-1980 oraz w latach 1991-1992, kiedy to w Polsce mieliśmy około 21-22 mln sztuk świń.

                          

Ryszard Rembiszewski

Oddział Ostrołęka

   Ilość suchej masy pobranej przez krowy w ciągu dnia zależy od masy ich ciała, wydajności, kondycji i okresu fizjologicznego (nie wspominając o jakości paszy). Zwierzęta o wyższej wydajności pobierają więcej zarówno pasz objętościowych, jak
i treściwych. Te znajdujące się w pierwszej laktacji pobierają o około 1kg s.m. więcej niż wieloródki.

Z uwagi na kolejny przypadek wykrycia wirusa Afrykańskiego Pomoru Świń na terenie Polski (powiat białostocki), prosimy o zapoznanie się z informacjami zawartymi w ulotkach załączonych poniżej. Dostępne są dwie wersje: dla rolników oraz dla leśników i myśliwych. Ulotki przygotował Główny Inspektorat Weterynarii. 
 

Na początku laktacji najważniejszym zadaniem hodowcy jest prawidłowe rozdojenie krowy po wycieleniu. Chcąc aby przyszła laktacja przebiegała prawidłowo - bez wystąpienia chorób metabolicznych - organizm krowy przygotowujemy do niej już w okresie okołoporodowym. 

Prawidłowy odchów - już od pierwszych godzin życia - wpływa korzystnie na wzrost cieląt, ich zdrowotność oraz rozwój tych narządów, które w wieku produkcyjnym zdecydują o wartości użytkowej bydła. Szczególnie ważny jest okres żywienia cieląt pokarmem płynnym, gdy nie mają one jeszcze w pełni rozwiniętego żwacza. Błędy  w odchowie zwiększają liczbę upadków z powodu biegunki, czy też choroby płuc, narażając hodowcę na poważne straty. 

Stres cieplny to przegrzanie organizmu krowy spowodowane wysoką temperaturą i wysoką wilgotnością otoczenia. Zdarza się latem - w czerwcu, lipcu i sierpniu - powodując zmniejszenie wydajności mlecznej krów nawet o 30-35%. Przyczyną tego jest z jednej strony ujemny wpływ ciepła otoczenia na przemiany zachodzące w organizmie krowy, a z drugiej zmniejszone pobieranie paszy.

Przewodnim tematem tegorocznej XVII Konferencji Naukowej zorganizowanej przez Państwowy Instytut Weterynaryjny - Państwowy Instytut Badawczy w Puławach były ?Praktyczne aspekty zwalczania ważnych aktualnie chorób świń?.

W gospodarstwach dokonuje się często uboju zwierząt na własne potrzeby. Niewielu rolników zdaje jednak sobie sprawę z tego, że regulują to dokładnie odpowiednie przepisy.


Jednym z podstawowych wymagań produkcji ekologicznej jest zapewnienie zwierzętom odpowiednich warunków utrzymania. Warunki w budynkach inwentarskich muszą respektować ich potrzeby rozwojowe, fizjologiczne i psychologiczne.

W latach 60. ubiegłego stulecia trzoda chlewna występowała w około 95 % naszych gospodarstw. Od tego czasu liczba gospodarstw produkujących tuczniki systematycznie maleje i jest to tendencja stała.

Podstawą prowadzenia jakiejkolwiek produkcji, w tym chowu i hodowli trzody chlewnej, są głównie względy ekonomiczne.

 

Na początku lat dziewięćdziesiątych odbyło się spotkanie zorganizowane przez Związek Hodowców i Producentów Trzody Chlewnej w Ciechanowie. W jego trakcie przedstawiciel firmy hybrydowej z Europy Zachodniej głośno zastanawiał się za jakie parametry tuszy będą płaciły zakłady mięsne za 25 lat.

W gospodarstwie rolnym powinno się sporządzać takie ilości kiszonek, które pokryłyby zapotrzebowanie bydła na pasze objętościowe nie tylko w okresie zimowym i okresach przejściowych, ale i stanowiły rezerwę podczas letniego niedoboru pasz.

O zakładaniu grupy producenckiej z prezesem Spółdzielni Producentów Mleka „Zagroda Podlaska” w Wiśniewie Mirosławem Jurzykiem rozmawiają Bożena Głuchowska i Andrzej Dmowski z siedleckiego Oddziału MODR.