Siedziba MODR w Warszawie:  ul. Czereśniowa 98, 02-456
Tel.: 22 571 61 00 | e-mail: sekretariat@modr.mazowsze.pl

APS   kleski
sir logotyp 150x70fb sir    
A A A

 


Mazowiecki Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Warszawie we współpracy z Centrum Doradztwa Rolniczego w Brwinowie zorganizowały konferencję omawiającą wyniki realizacji PROW 2007-2013. Zaproszono na nią przedstawicieli samorządów lokalnych, organizacji i instytucji pozarządowych, związków zawodowych i branżowych, Lokalnych Grup Działania oraz mediów.

Celem konferencji było zaprezentowanie najlepszych projektów realizowanych przez polskich rolników, przedsiębiorców i samorządy oraz pokazanie przez to nowoczesnej i dynamicznie rozwijającej się polskiej wsi, w której tradycje oraz walory przyrodnicze wykorzystywane są do tworzenia lepszych warunków życia.


Co dało nam PROW?

 

Obowiązki gospodarza pełniła Grażyna Opolska – zastępca dyrektora MODR, a zarazem prezes jednej z najbardziej aktywnych na Mazowszu Lokalnych Grup Działania Przyjazne Mazowsze. W sali konferencyjnej Oddziału MODR w Poświętnem zgromadziło się ponad 120 osób zainteresowanych poruszaną tematyką, w tym działacze LGD.

Jako pierwszy wykład wygłosił dr Mirosław Drygasdyrektor Instytutu Rozwoju Wsi
i Rolnictwa PAN
. Omówił w nim rezultaty wprowadzenia Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich
w Polsce. Z przedstawionych danych wynikało, że Mazowsze ma największy udział w wykorzystaniu środków PROW 2007-13 w całym kraju, ale wielkość wykorzystanych funduszy w porównaniu do wielkości jednorocznego PKB województwa jest już znacznie mniejsza. Wynika to z tego, że PKB
w mazowieckim jest najwyższe w kraju.

Natomiast w skali Polski wprowadzenie PROW skutkowało zwiększeniem o prawie
1% krajowego PKB, wzrostem konsumpcji gospodarstw domowych o 1,3%,  wzrostem wydatków publicznych o 2,1%, cen ziemi o 3,1%, płac realnych o 2,3% i dochodów gospodarstw wiejskich
o 2,9%. Następstwem było też mniejsze zapotrzebowanie na pracę w rolnictwie, a większe
w sektorach przemysłu i usług. Wzrosła produkcja rolna (głównie zwierzęca) i przemysłowa (zwłaszcza przetwórstwo rolne, produkcja energii i budownictwo).


Najlepsi w kraju i na Mazowszu

Dr Mirosław Drygas przedstawił przykłady najlepszych, już zrealizowanych w Polsce, projektów
z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-13. Były nimi hodowla danieli
w gminie Krzepice, powiat kłobucki (Działanie 112, Oś 1 Ułatwianie startu młodym rolnikom), zakup mlekomatu MIDI w gminie Wojciechów, lubelskie (Działanie 121, Oś 1 Modernizacja gospodarstw rolnych), budowę komory składowo-mroźniczej w gminie Dęblin (Działanie 123, Oś 1 Zwiększanie wartości dodanej i podstawowej), zdobycie unijnego certyfikatu na bryndzę podhalańską przez Kazimierza Furczenia z gminy Bukowina Tatrzańska i wiśni nadwiślanki przez Waldemara Bańkę

z gminy Ożarów (obydwaj z Działania 132, Oś 1 Uczestnictwo rolników w systemach jakości żywności).  Kolejne przykłady pokazywały jak w praktyce wykorzystano pozostałe działania.

Natomiast dr Iwona Nurzyńska – adiunkt w Zakładzie Ekonomii Wsi Instytutu Rozwoju Wsi i Rolnictwa PAN omówiła przykłady zrealizowanych w ramach PROW 2007-2013 projektów na samym Mazowszu. Wśród podawanych przykładów były m.in.: zakup i modernizacja urządzeń
w zakładzie ciastkarskim, zakup ciągnika wraz z ładowaczem przez właściciela gospodarstwa mlecznego, budowa i wyposażenie pieczarkarni, zakup agregatu uprawowo-siewnego i kosiarki dyskowej, budowa budynku magazynowego, zakup kompleksowego jednostanowiskowego zestawu do doju automatycznego krów i inne.

Osobną kategorię stanowiły przykłady działań na korzyść lokalnych społeczności. Wśród nich można wymienić utworzenie w budynku gospodarczym sali komputerowej, filii bibliotecznej i sali szkoleniowej przez Urząd Gminy w Baranowie (Odnowa i rozwój wsi, działanie 313, 322, 323 z osi 3:Jakość życia na obszarach wiejskich i różnicowanie gospodarki wiejskiej), wykonanie ścieżki dla pieszych oraz rowerowej nad zalewem, placu zabaw, oświetlenia terenu wokół zalewu i przebudowa chodnika przez Urząd Gminy w Przasnyszu czy też zagospodarowanie rynku w Mokobodach przez tamtejszy Urząd Gminy. Oczywiście przykładów było znacznie więcej, ale nie sposób przytoczyć tu wszystkich.


LGD Partnerstwo Zalewu Zegrzyńskiego


Podczas konferencji zaprezentowały się dwie Lokalne Grupy Działania. Najpierw
o dobrych praktykach LGD Partnerstwo Zalewu Zegrzyńskiego mówił Ireneusz Kamiński, który stwierdził: - Najpoważniejszą przeszkodą powstawania kolejnych LGD jest niechęć ludzi do działania. Tymczasem właśnie działanie w ramach LGD pozwala nie tylko im się zjednoczyć, ale i zdobyć wiedzę oraz pieniądze, a przez to pomóc innym.

Grupa funkcjonuje na terenach otaczających Zalew Zegrzyński, a jej strategia ma na celu rozwój kapitału społecznego na tym obszarze, przedsiębiorczości i turystyki oraz waloryzację miejscowych zasobów przyrodniczych i kulturowych. LGD dysponuje budżetem 11,5 mln złotych skupiając się na tworzeniu miejsc pracy poza rolnictwem (różnicowaniu w kierunku działalności nierolniczej), tworzeniu mikroprzedsiębiorstw, odnowie i rozwoju wsi oraz małych projektach.

Po założeniu grupy postanowiono zdobyć wiedzę korzystając z doświadczeń innych. Uzyskano ją dzięki kontaktom z grupami dłużej działającymi za granicą. Stąd wyjazdy do Finlandii, Holandii czy ostatnio planowany do Danii.

Partnerstwo Zalewu Zegrzyńskiego uczestniczy w targach i wystawach, w tym międzynarodowych, dzięki czemu nawiązuje kolejne kontakty i prowadzi autopromocję. Powołano też do życia Festiwal Aktywności Kulturalnej Sołectw, którego celem jest wzmocnienie związków między mieszkańcami gmin dzięki spotkaniom i prowadzeniu rywalizacji. Realizowane są też wyjazdy studyjne dla członków LGD do grup w kraju i za granicą, prowadzone warsztaty fotograficzne, konkursy tańca, imprezy prezentujące folklor, budowane są boiska itp.


LGD Przyjazne Mazowsze


Danuta Kucińska – kierownik biura Lokalnej Grupy Działania Przyjazne Mazowsze potwierdziła, że najtrudniej było przekonać ludzi i skłonić ich do społecznego działania na samym początku, ale obecnie jest się już czym pochwalić. Chociażby tym, że Przyjazne Mazowsze zajmuje szóste miejsce na 35 działających w województwie Lokalnych Grup Działania, a to już duży sukces. Grupa działa w powiecie płońskim, na obszarze dziewięciu gmin, w których mieszka 58 tys. osób. Ponieważ region ma charakter rolniczy, dlatego LGD zajmuje się aktywizowaniem mieszkańców, upowszechnianiem informacji o możliwości udzielania im pomocy, samą pomocą, doradztwem
i szkoleniami. Cele te uzupełnia oferta kulturalna (festiwale, targi, wystawy) służąca promocji regionu oraz wspieraniu tożsamości kulturowej.

Przyjazne Mazowsze współdziała również ze szkołami rolniczymi, administracją oraz MODR Warszawa, tworząc warunki do rozwoju regionu. W budżecie Lokalnej Strategii Rozwoju (na lata
2009-15) liczącym 6,7 mln złotych aż 3,3 mln przeznaczono na odnowę i rozwój wsi, a kolejne 1,5 mln na małe projekty. Kolejny milion zostanie wydany na tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw,
a 0,9 mln na różnicowanie w kierunki działalności nierolniczej. Ogólnym celem działania jest więc postawienie wsi na nogi, czyli poprawa warunków życia mieszkańców i rozwój gospodarczy.

Poza tym LGD Przyjazne Mazowsze uczestniczy w targach turystyki wiejskiej, wydaje własne przewodniki turystyczne, organizuje konkursy i propaguje zabawy terenowe „quest” (o czym pisaliśmy we Wsi Mazowieckiej). Współpraca z krajowymi LGD oraz grupą z Finlandii będzie skutkowała rozwojem turystycznym obszaru oraz większym wsparciem dla lokalnych firm turystycznych.


Podsumowanie

Z dyskusji toczącej się na koniec obrad wynikało, że skorzystanie z unijnego programu wsparcia warunkuje jeszcze zbyt wiele przepisów. Rolnicy narzekali na przepaść między cenami wytwarzanych przez nich produktów a ich cenami w sklepach i zgodzili się z Ireneuszem Kamińskim, że państwo powinno umożliwić im bezpośrednią sprzedaż, bez pośredników. Jako przykład podano kłopoty górala produkującego bryndzę, który musiał zarzucić produkcję, gdyż sanepid wymagał od niego comiesięcznych badań kosztujących 3000 złotych. Dr Mirosław Drygas potwierdził, że często przepisy nie nadążają za realiami.

Uczestnicy konferencji zgodzili się jednak z tym, że Lokalne Grupy Działania przynoszą wiele korzyści mazowieckiej wsi i powinny rozszerzać swoją działalność.

Podsumowując konferencje Radosław Rybicki - dyrektor Departamentu Rolnictwa
i Modernizacji Terenów Wiejskich Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego
powiedział, że zdaje sobie sprawę z tego, że niektóre sprawy należy jeszcze poprawić, niemniej ma nadzieję, iż pomimo niewielkich przeszkód fundusze europejskie zostaną wykorzystane na Mazowszu w stu procentach.

Natomiast dyrektor Grażyna Opolska przypomniała, że UE stawia na realizacje pewnych celów
i wyznacza określone kierunki działań. Jednymi z najważniejszych są innowacyjność oraz  transfer wiedzy. Zapewniła, że w przyszłości doradztwo rolnicze będzie nadal współdziałać z rolnikami dla obustronnej korzyści i wyraziła nadzieję, że w przyszłym PROW znajdą się działania, które lepiej wesprą wspólne starania, ale – jak zastrzegła - realizacja ich w dużym stopniu będzie zależała od nas.

Jak można podsumować konferencję?

Udowodniła ona, że są wśród nas ludzie, którym zależy na rozwoju ich małych ojczyzn oraz wyższym poziomie życia mieszkańców. Przez kilka ostatnich lat skutecznie przekonywali nas,
że potrafią dobrze działać, więc życzmy im powodzenia.


Andrzej Dmowski